Nằm trong chuỗi các bài viết quay lại lịch sử phát triển của kiến trúc, mà nền tảng khởi đầu là các đơn vị đo đạc kích thước, hình dáng công trình. Cây thước tầm của ông cha ta để lại là một tri thức vô cùng quan trọng, quan trọng không kém là dân tộc ta đã biết vận dụng những phát kiến sáng tạo của những tri thức cao siêu hơn, mà cây thước Lỗ Ban của Trung Hoa là một vật chứng, tạo dựng lên biết bao công trình ngày nay.

Thước Lỗ Ban với dân tộc Trung và dân tộc Việt

Lỗ ban là ông tổ nghề mộc của Trung Quốc, ông ra đời vào thời Xuân Thu, những năm 700 TCN. Thước được Lỗ Ban sáng chế đặt theo đúng tên của ông. Ngày nay, với sự ra đời của các phương pháp đồ họa hiện đại và cách tính toán logic, dân ta thường dùng loại thước này để đo đạc cho yếu tố phong thủy nhiều hơn. Đối với dân tộc Trung Quốc, từ thuở khai thiên lập địa đến khi kiến trúc “bập bẹ” ra đời thì Lỗ Ban đã có công lao to lớn cho việc phát kiến ra những công cụ đo đạc, cùng với phương pháp tính toán kích thước xây dựng công trình rất khéo léo. Có thê kể đến các công cụ như cưa, đục, móc khoan, xẻng…và đỉnh cao là cây thước này. Những gì ông để lại vẫn luôn được người đời sau ngưỡng mộ và thán phục, bởi lẽ không chỉ người dân Trung Quốc, người Việt ta sử dụng loại thước này rất nhiều vào giai đoạn những năm đầu xây nhà dựng cửa. Nhờ Lỗ Ban, cửa nhà được an toàn, thẩm mĩ hơn, cân đối, hài hòa hơn.

Lỗ Ban đã có công lao to lớn cho việc phát kiến ra thước đo đạc công trình kiến trúc

Cây thước được “Việt hóa” để người Việt Nam sử dụng dễ dàng hơn

Ngoài việc chia ra kích thước địa lý thông thường, thước Lỗ Ban phân ra cung tốt (vạch đỏ), cung xấu (vạch đen) mang ý nghĩa phong thủy. 8 cung lớn trên thước gồm: “Tài”, “Bệnh”, “Ly”, “Nghĩa”, “Quan”, “Kiếp”, “Hại”, “Bản”. Mọi ngóc ngách của ngôi nhà đều được gia chủ mong mỏi rơi vào cung tốt, từ nơi tiếp khách đến sân vườn phía sau, từ chiếc tủ đựng dụng cụ đến kệ chén dưới bếp đều được đo đạc tỉ mỉ với những ai cẩn thận. Họ mong muốn nhà được xây lên sẽ mang lại điều may, vận khí tốt cho người ở, người thợ xây cũng từ đó mà phải đo đạc chu đáo, xây hoàn thiện sẽ được tín nhiệm cho nhiều công trình cửa nẻo khác.

Thước lỗ ban chia ra cung tốt và cung xấu

Chúng tôi sẽ không nói sâu về cách sử dụng mà chỉ nói về ý nghĩa của cây thước Lỗ Ban. Bên cạnh những cung tốt, cung xấu, còn có những cung nhỏ hơn nằm trong đó, mỗi cung lại được quy định các kích thươc khác nhau, vì tính phức tạp này, mong bạn có thể tìm đọc được các cuốn sách ghi chép tường tận và chính xác để biết cách sử dụng nếu có nhu cầu. Hoặc bạn có thể tham khảo:

Thước Lỗ Ban trong tín ngưỡng phương Đông

Thước Lỗ ban không chỉ được suy tôn ở 2 đất nước trên mà hầu hết tất cả các nước phương Đông đều chịu ảnh hưởng của loại thước này. Tín ngưỡng phương Đông trọng sự an toàn, sự tốt lành cho mọi sự việc. Điều đó lột tả qua đời sống hằng ngày, từ việc dựng vợ gả chồng phải đúng tuổi, hợp mạng cho đến chuyện cửa nhà đúng hướng, thậm chí nhà được xây xong ngày chính thức vào nhà cũng phải cân nhắc…Tất cả đều xuất phát từ mong ước bình an, may mắn, tránh xa những điều xui rủi, vận khí.

Ở Việt Nam, người thợ mộc và thợ nề phối hợp với nhau để dựng xong ngôi nhà. Dựng xong thì phải sử dụng thước Đinh để kiểm tra độ vuông góc. Trước đó, vào ngày dựng nóc, họ phải sắm lễ tạ ơn ông tổ nghề mộc Lỗ Ban phù trợ và ông Thang đã sinh ra cây thước Đinh để kiểm tra. Những hình ảnh này vẫn còn được thấy nhiều nhất ở phương Bắc, nơi đậm đà bản sắc dân tộc Việt.

Thước cuộn lỗ ban ngày nay được sử dụng khác phổ biến trong đo đạc kiến trúc

Hiện nay, một số gia chủ có những mong ước tốt lành cho ngôi nhà của mình mua về cây thước chi chít những vạch đen đỏ, gặp bất kì chỗ nào trong nhà cũng đo lấy đo để. Họ cầu toàn đòi hỏi mọi thứ phải rơi vào cung tốt, làm khó các nhà chuyên môn phong thủy, kĩ sư xây dựng, khiến công trình đôi lúc xây ra “dở khóc dở cười” với cả kỹ thuật và mỹ thuật công trình. Thậm chí nhà được xây xong, họ sẵn sàng sửa đổi tất tần tật để đảm bảo mọi ngóc ngách đều là cung tốt với số tiền không nhỏ dù không cần thiết. Vấn đề nằm ở chỗ ta cần áp dụng kích thước Lỗ Ban cho những khu vực, chi tiết nào để đạt được sự hợp lí nhất định trong nguyên tắc phong thủy, việc sa đà vào tiểu tiết có nghĩa là mê tín.

Đọc thêm bài viết >> Người Việt xưa đo đạc công trình như thế nào?

Thông tin công ty Thiết Kế Xây dựng Ngôi Nhà Vui

  • Địa chỉ: 29 Nguyễn Cửu Đàm, P.Tân Sơn Nhì, Q.Tân Phú, Tp.HCM
  • Hotline: 0977.88.55.46
  • Email: Lienhe@ngoinhavui.com.vn
  • Website: www. ngoinhavui.com.vn
  • Nhà máy sản xuất: KCN Hải Sơn, huyện Đức Hòa, tỉnh Long An

 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here